|
BEŞİNCİ
KISIM |
||
|
MADDE 52- Kanunlara, Parti tüzüğüne ve yönetmeliklerine, parti yetki organlarının karar ve bildirilerine aykırı davranışta bulunanlar hakkında disiplin soruşturması yapmak ve karar vermek üzere, il yönetim kurullarınca lüzumlu görülecek ilçelerde ilçe disiplin kurulları, illerde il disiplin kurulları, genel merkezde Yüksek Haysiyet Divanı kurulur. Disiplin Kurulları, disiplin işleri dışında parti tüzüğünün verdiği diğer görevleri de yaparlar. “Yan kuruluş mensuplarının disiplin işleri, temel teşkilat disiplin organlarınca aynı esasa göre yürütülür.” MADDE 53- İlçe ve il disiplin kurulları kendi kongreleri tarafından Siyasi Partiler Kanununun 21. maddesi uyarınca seçilen üyelerden teşekkül eder. İlçe disiplin kurulları 9, İl disiplin kurulları ise 11 üyeden oluşur. Asıl üye sayısı kadar yedek üye seçilir. İLÇE DİSİPLİN KURULLARI İlçe Disiplin Kurulu, ilçede kayıtlı bulunan ve 54. maddede yazılı partinin kurucu üyeleri dışında kalan partiler ile Yan Kuruluşların Üyeleri, Belde, mahalle Başkan ve Yöneticileri hakkında, Tüzüğün 57-a maddesi gereğince uyarma ve kınama cezaları gerektiren hallerde soruşturma yaparak karar verir. Köy ve mahalle delege seçimleri ile ilgili itirazdan soruşturma yaparak karara bağlar. İL DİSİPLİN KURULLARI İl Disiplin Kurulu, il çevresinde kayıtlı bulunan ve 53. maddede yazılı Partinin Kurucu Üyeleri dışında kalan partililer ile Yan Kuruluşlar İlçe Başkanı ve Yönetim Kurulu üyeleri hakkında birinci derecede disiplin soruşturması yapmaya ve karar vermeye yetkilidir. İl Disiplin Kurulu, kendiliğinden disiplin soruşturması yapamaz, ancak İl Yönetim Kurulunca intikal ettirilen dosyaları ve konuları karara bağlar. İl disiplin kurullarının birinci derecede verdiği kararlarına karşı il yönetim kurulu veya ilgili üye tarafından tebliğden itibaren 7 gün içinde Yüksek Haysiyet Divanına itiraz edilebilir. Üyelere ait itiraz dilekçeleri il yönetim kuruluna verilir. İl Yönetim Kurulu kendi görüşünü de eklemek suretiyle dosyayı Yüksek Haysiyet Divanına yollar. Karara İl yönetim kurulunca itiraz edildiği takdirde itiraz yazısının bir sureti ilgiliye 7 gün içinde tebliğ edilir. İl yönetim kurulları itiraza konu olan dosyayı en geç 10 gün içinde Yüksek Haysiyet Divanına göndermek zorundadır. İl disiplin kurulunca verilen kesin çıkarma cezaları ilgilisi itiraz etmemiş olsa bile incelenmek üzere Yüksek Haysiyet Divanına gönderilir. İl disiplin kurullarının, ilçe disiplin kurulları kararları üzerinde ikinci derecede disiplin kurulu olarak verecekleri kararlar kesindir. MADDE 54- Yüksek Haysiyet Divanı Büyük kongrece Siyasi Partiler Kanununun 21. maddesi uyarınca seçilen 21 üyeden teşekkül eder. I-Yüksek Haysiyet Divanının birinci derecede bakacağı işler: İl Yönetim Kurullarının Başkan ve üyeleri, İl Merkezlerindeki Partili Belediye Başkanları, Yan Kuruluşlar İl Başkanları ve Yönetim Kurulu Üyeleri Partinin Genel Başkanı, Genel Başkan Yardımcıları, Genel Sekreter, Genel Muhasibi ile Merkez Karar ve Genel İdare Kurulları üyeleri, Kendi başkan ve üyeleri, Partinin kurucu üyeleri, T.B.M.M.’nin eski üyeleri ve eski hükümet üyeleri, Haklarında gerekli disiplin soruşturmasını yapar ve Siyasi Partiler Kanunu’nun 57. maddesi ve tüzüğün 60. maddesi hükmü saklı kalmak üzere kesin karara bağlar. Yüksek Haysiyet Divanı’nın başkan ve üyeleri, kendileri hakkındaki soruşturma, müzakere ve kararlara katılamazlar. Bu durumda olanların yerine, sadece o işlemlere mahsus olmak üzere, sırayla yedek üye alınır. II) Yüksek Haysiyet Divanı’nın itiraz üzerine bakacağı işler: Yüksek Haysiyet Divanı, il disiplin kurullarınca verilen ve itiraz yolu ile gelen disiplin kararlarını inceler, tasdik edebilir lehte veya aleyhte bozulmasına, değiştirilmesine kaldırılmasına karar verebilir. Yüksek Haysiyet Divanı’nın itiraz üzerine vereceği karar Siyasi Partiler Kanunu’nun 57. ve tüzüğün 60. maddesi hükmü saklı kalmak üzere kesindir. Yüksek Haysiyet Divanı aksine karar vermedikçe itiraz infazı durduramaz. Yüksek Haysiyet Divanı kendiliğinden disiplin soruşturması yapamaz. Ancak Genel İdare Kurulunca veya Genel Başkanlıkça kendisine intikal ettirilen dosya ve konuları inceleyip karara bağlar. MADDE 55- Müşterek Disiplin Kurulu, Yüksek Haysiyet Divanı ile partinin TBMM Grup Disiplin Kurulundan oluşur. Bu kurulun Başkanı, Yüksek Haysiyet Divanı başkanıdır. Yüksek Haysiyet Divanı sekreteri, bu kurulun da sekreteridir. Partili milletvekillerinin partiden geçici veya kesin olarak çıkarılmalarını gerektiren söz, tutum ve davranışlardan dolayı, haklarında disiplin kovuşturması yapmaya ve karar vermeye Müşterek Haysiyet Divanı yetkilidir. Siyasi Partiler Kanunu’nun 57. maddesi ve tüzüğün 60. maddeleri hükmü saklı kalmak üzere bu kurulun vereceği kararlar kesindir. Diğer disiplin kurullarına ait çalışma usul ve şekilleri bu kurul için de geçerlidir. DİSİPLİN KURULLARI İLE İLGİLİ ORTAK İLKELER MADDE 56- Disiplin kurullarının görev süresi yeni disiplin kurulunun yetkili organca seçilmesiyle sona erer. İlçe ve ili disiplin kurulları ile Yüksek Haysiyet Divanı seçimlerini müteakip asıl üyeleriyle toplanarak kendi aralarında bir başkan bir başkan yardımcısı ve bir sekreter üye seçerler. Disiplin kurullarında zamanla boşalma olması halinde en çok oy alandan başlamak üzere yedekler sırayla göreve çağrılır. Mazeretsiz üst üste üç toplantıya katılmayan kurul üyesi istifa etmiş sayılır ve yerine sırayla yedekler çağırılır. Partinin disiplin kurulları üyeleri, kongreler ve milletvekilliği dışında partinin diğer organ, kurul ve görevlerinde bulunamazlar. Partiye bir hizmet bağı ile bağlı olamazlar ve partiden her ne suretle olursa olsun gelir sağlayamazlar. Bir disiplin kurulunda görev alan bir kimse diğer bir disiplin kurulunda görev alamaz. Eşler, birinci ve ikinci derecedeki kan ve sıhri hısımlar aynı disiplin kurulunda birlikte görev alamazlar, bunlarla ilgili soruşturma ve kararlara katılamazlar. Disiplin kurulları üye tam sayısının en az üçte iki çoğunluğu ile toplanır ve hazır bulunanların çoğunluğuyla karar verir. Partiden kesin çıkarma cezası verilmesi için üye tam sayısının salt çoğunluğunun kararı gerekir. Disiplin Kuruluna sevk edilen parti üyesinden savunması istenir. Savunma için gerekli süre, çağrı belgesinin ilgiliye tebliğinden itibaren 15 gündür. Seçimlerde veya herkesin gözü önünde açıkça veya yayın yoluyla işlenen disiplin suçlarında bu süre 7 gündür. Süresi içinde savunmaya davet, Disiplin Kurulu Başkanlığınca yapılır ve uygulanması istenen disiplin cezası ile bu cezanın istenmesini gerektiren fiiller çağrı yazısında açıkça belirtilir. Disiplin Kurulları kendilerine intikal eden işleri, kanun veya parti tüzüğünde belirtilen istisnalar saklı kalmak üzere zaruret halleri dışında en geç 45 gün içinde sonuçlandırmak zorundadırlar. Disiplin Kurullarınca parti üyeleri hakkında verilen kararlar gerekçeleriyle birlikte en geç 30 gün içinde ilgiliye tebliği edilir ve sevk eden kurula da bildirilir. Disiplin Kurulları, sevke sebep teşkil eden söz, tutum ve davranışların sabit ve cezayı müstelzim olup olmadığına karar verirken iddia, savunma ve delilleri değerlendirmede takdir hakkına sahiptirler. Disiplin Kurullarına sevk yetkisine sahip organların bu yoldaki kararları ile disiplin kurullarınca verilen cezalar hakkında partinin kademe kongrelerinde görüşme yapılamaz ve karar alınamaz. Disiplin cezalarını af yetkisi, Genel İdare Kurulu’na aittir. DİSİPLİN KURULLARINA SEVK YETKİSİ MADDE 57- Bir parti üyesi için disiplin cezası isteme yetkisi, o üyenin sevk edilmesi gereken disiplin kuruluna göre, ilçe veya il yönetim kuruluna veya Genel İdare Kurulu’na aittir. Kurucu üyeler için disiplin cezası isteme yetkisi Genel İdare Kuruluna, Parti milletvekilleri için disiplin cezası isteme yetkisi, partinin TBMM Grup Yönetim Kuruluna aittir. Yetkili yönetim kurulu re’sen lüzum görmesi üzerine veya ihbar ve şikayetleri değerlendirerek sevke yetkilidir. Disiplin Kuruluna sevk kararı, sevke yetkili kurulun üye tam sayısının salt çoğunluğuyla alınır. Yetkili kurul sevke karar vermeden önce ilgiliyi dinler, gerekli gördüğü inceleme ve araştırmaları yapabilir, ihbar ve şikayet eden yetkili kurulun üyesi ise, konuyla ilgili toplantı ve müzakerelere katılamaz, inceleme ve araştırma görevi verilemez. İlçe yönetim kurulu, re’sen ihbar ve şikayet üzerine, haklarında disiplin soruşturması istedikleri kimselerin durumunu belirten gerekçeli bir kararla, varsa ilçe disiplin kuruluna sevk eder; ilçe disiplin kurulu yoksa, yetkili disiplin kuruluna sevk edilmek üzere il yönetim kuruluna başvurabilir. Bu başvurular, şikayet ve deliller gösterilmek suretiyle ve kademeler yoluyla yapılır. Yan Kuruluşlarda sevk yetkisi, bu Tüzüğe göre ilk derecede karar vermeye yetkili olan Disiplin Kurulu’nun bulunduğu Temel Teşkilat kademesi Yönetim Kurulu veya Genel İdare Kurulu’na aittir. MADDE 58- A) Disiplin cezaları uyarma, kınama, Partiden veya gruptan geçici veya kesin olarak çıkarma cezalarıdır. Disiplin cezasını gerektiren fiiller: I) Uyarma Cezası: Parti üyesinin veya kademe görevlilerinin yazılı olarak dikkatlerinin çekilmesidir. Şu hallerde verilir.
II) Kınama Cezası: Bu ceza üyenin tutum ve davranışlarından dolayı ayıplanması olup şu hallerde verilir: Parti içinde şahsiyetle uğraşmayı alışkanlık haline getirmek, Parti organlarının toplantılarında saklı tutulması gereken konuları ve kararları açıklamak, Kanuna, ahlaka, mahalli örf ve adetlere, geleneklere uygun düşmeyen davranışlarda bulunmak, özel hayatında parti üyeliği ile bağdaşmayacak ve partiye söz getirecek durumda olmak, Seçim ve sandık kurullarındaki göreve gitmemek, Haklı bir sebep ve mazereti olmadığı halde seçimlerde oy hakkını kullanmamak. III) Geçici Çıkarma Cezası: Bu ceza belli bir zaman için uygulanır ve bu sürenin sonunda yeni karara gerek kalmadan ortadan kalkar. Bu cezayı alan parti üyesi, çalışmalarına katılamayacağı parti organlarına hiçbir teklifte bulunamaz, kendisine hiçbir görev verilemez. Ancak, geçici çıkarma cezası almış olmak, üyenin partinin tüzük, program diğer mevzuatı ile organlarının bağlayıcı kararlarına uymak zorunluluğu ortadan kaldırmaz Bir üyenin TBMM Grubundan geçici olarak çıkarılması hakkında verilen ceza, bu üyenin ceza süresince gruptaki çalışmalara katılmamasını gerektirir. Geçici Çıkarma Cezası Şu Hallerde Verilir. Kanuna, partinin tüzük ve programı ile yönetmeliklerine, Merkez Karar Kurulu ve Genel İdare Kurulu veya yetkili organlarının kararlarına aykırı söz, tutum ve davranışlarda bulunmak, yayınlar yapmak, bu yoldaki yayınları teşvik ve tahrik etmek, Partiyi kişisel çıkarlarına alet etmek, bu amaçla parti nüfuzunu kötüye kullanmak, Makul bir gerekçe olmaksızın üye kayıt taleplerini kabul edip neticelendirmemek, Kanuni sorumluluklar saklı kalmak ve ödeme tazmin sorumluluğu saklı kalmak üzere, hizmetin devamı süresince ve görevin gereği olarak teslim aldığı evrak, eşya ve malzemeyi saklamak, kaybına sebebiyet vermek, görevden ayrıldığı halde teslim etmekten kaçınmak. IV- Kesin Çıkarma Cezası Siyasi Partiler Kanununun 57. maddesi ile tüzüğün 60. maddesi hükmü saklı kalmak kaydıyla onanıp kesinleşen çıkarma cezaları uygulanır. Bu ceza, üyenin partiyle ilişiğinin kesilmesidir, kesin çıkarma cezası alan üyenin durumu kaydının bulunduğu ilçe yönetim kuruluna bildirilir ve kaydı silinir. Bu ceza şu hallerde verilir:
V- Suçların Tekrarı, zaman aşımı: Bir üyenin aynı suçu tekrarlamasında cezalar her defasında arttırılarak verilir. Disiplin cezasını gerektiren durumların öğrenilmesinden bir yıl, olaydan iki yıl geçtikten sonra disiplin soruşturması yapılamaz. MADDE 59- Partiden kesin veya geçici çıkarmayı gerektiren hallerde disiplin cezası verilmesi için sevkle yetkili yönetim kurulu tarafından tedbirli olarak disiplin kuruluna sevk edilen üye, ayrıca bir karara mahal kalmaksızın partideki görevlerinden derhal uzaklaştırılır ve üyelik haklarından mahrum kalır. İlgili, tedbir kararının kaldırılmasını sevk edildiği disiplin kurulundan isteyebilir. Bu istek disiplin kurulunca yedi gün içinde karara bağlanır. Tedbir kararıyla disiplin kuruluna sevk edilen kimse partinin herhangi bir kurulunda görevli ise görevinden uzaklaştırılmakla birlikte yerine asaleten başka biri getirilemez. Tedbire konu teşkil eden fiille ilgili olarak disiplin kurulunca verilip derecattan geçerek kesinleşecek karar sonucuna göre işlem yapılır. DİSİPLİN CEZALARINA YARGI YERİNDE İTİRAZ MADDE 60- Hakkında partiden veya gruptan geçici veya kesin çıkarma cezası verilen parti üyesi, bu cezaya karşı disiplin kuruluna sevkeden organ veya merci veya disiplin kurulunun görev ve yetkisizliğini veya alınan kararların kanuna, parti tüzüğüne ve iç yönetmeliğe şekil ve usul bakımından aykırı bulunduğu iddiasıyla, parti itiraz yollarını kullandıktan sonra nihai karar niteliğindeki son karara karşı tebliğinden itibaren otuz gün içinde nihai kararı veren kurulun bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesinde itiraz edebilir. Mahkeme bu itirazları, diğer işlerden önce ve en geç otuz gün içinde basit muhakeme usulüne göre inceleyerek karara bağlar. Bu karar kesindir.
|
||
|
|MADDE
FİHRİSTİ| |
||
|
|
